Problem badawczy a dobór zmiennych w badaniu / przegląd tematów / IV rok wzornictwa /

problem badawczy-a-zmienne-naglowek

/Projekty realizowane w ramach Pracowni Badań Wizualnych, IV rok wzornictwo, semestr letni, rok akademicki 2010/2011/

Praca studentów w Zakładzie rozpoczyna się od dokładnego określenia problemu, który ma być przedmiotem badania. Na początku semestru studentom został przedstawiony zakres tematyki badań oraz dostępnych metod badawczych: badanie interakcji, badanie „wrażeń” przy użyciu metody Kansei, projekt i badanie interfejsu /szczegóły/

Trzy osoby zdecydowały badać „wrażenia”:
Joanna Jaroszyńska – wrażenia jakie wywołują kształty flakonów perfum
Grzegorz Wolski – kształty i „wrażenia”
Magdalena Miska – jakie wrażenia wywołują określone kształty butów – to coś

Kolejne trzy osoby postanowił badać interakcję:
Ewa Wyszkowska – intuicyjne nakierowywanie
Natalia Morka – zapamiętywanie kształtu
Barbara Łyko – wybór miejsca na ekranie

Kolejne trzy osoby postanowiły projektować i badać interfejsy:
Kaja Nosal – interfejs do zakupu biletów autobusowych i kolejowych
Ewa Leśniak – interfejs obsługujący piekarnik
Julia Szewczyk – wielofunkcyjny odkurzacz


Powyżej sformułowane tematy są tylko punktem startu, wyznaczeniem pola kolejnych rozważań.

W jaki sposób badać wrażenia jakie wywołują kształty flakonów perfum? Czy trzeba zbadać wszystkie dostępne na rynku kształty flakonów? Każdy flakon różni się między sobą wieloma cechami – kształt, wielkość, materiał. W jaki sposób można porównywać później wyniki i stwierdzać, która cecha danego flakonu wpłynęła na otrzymany wynik? Tak naprawdę pytanie badawcze powinno brzmieć: które cechy flakonów wpływają na budzenie określonych wrażeń. By móc to stwierdzić należy wybrać takie kształty, pomiędzy, którymi różnice można łatwo zdefiniować. Efekt ten można uzyskać poprzez zastosowanie tablicy morfologicznej. Po analizie istniejących flakonów zostały wybrane dwa kształty, których różne połączenia wypełniają tablicę morfologiczną. Nie są to dowolne połączenia. Autorka decyduje, jakie rodzaje połączeń dopuszcza a następnie buduje wszystkie możliwe konfiguracje przy tych założeniach. Poniżej znajduje się fragment wstępnej tablicy morfologinczej, która jeszcze ulegnie zmianie.

Opisany powyżej proces określania zmiennych jest związany z wielokrotnym dokonywaniem wyborów, które w jasny sposób zdefiniują kryteria badania. Przechodzimy od pomysłu – co warto zbadać – do realiów badawczych, które wymagają odpowiednich procedur.

Przed podobnym problem została postawiona Magdalena Miska. Poszukuje ona kształtu buta, który ma „to coś” co powoduje, że pragniemy go posiadać. W jaki sposób poszukiwać „tego czegoś”?

To może być kształt buta, zastosowana faktura, materiał, kolor. Po przeprowadzeniu wstępnych ankiet, wywiadów Magda dochodzi do wniosku, że najprawdopodobniej kształt jest ważnym elementem, który wpływa na „to coś” co decyduje o atrakcyjności buta. Dlatego swoje badania postanawia rozpocząć w oparciu o zmienne dotyczące kształtu.
Magda analizuje kształty butów dostępne na rynku. Analiza ta zostaje ograniczona do obserwacji kształtu buta widzianego z boku. Następnie zostają wyodrębnione elementy, odróżniające poszczególne kształty: kształt obcasa i kopyta. Informacje z tej analizy zostają przeniesione do tablicy morfologicznej:

Badanie będzie przeprowadzane dwutorowo.
Osoby badane będą oglądać kształty butów z tablicy morfologicznej i podawać skojarzenia jakie im się nasuwają podczas obserwacji. Badani będą podzieleni na dwie grupy – jedna z nich będzie obserwować kształty wyświetlane na monitorze a druga otrzyma wycięte w tekturze kształty butów.

Istotne będzie tutaj porównanie wyników dla obu części badania: czy wrażenia będą podobne dla kształtów obserwowanych na ekranie i dla kształtów które są „namacalne”.

Kaja Nosal natomiast projektuje interfejs do obsługi automatów biletowych. Pierwszym etapem tego zadania jest analiza i porównanie struktur istniejących już rozwiązań. W następnej kolejności należy określić typy użytkowników, którzy będą korzystać z interfejsu. Efektem tej części analizy będzie zdefiniowanie przeszkód jakie mogą występować między użytkownikiem a interfejsem w trakcie jego użytkowania, np. użytkownik spieszy się, jest ciemno, pada deszcz, nie znamy obszaru miasta, nie mamy przy sobie gotówki, itd. Informacje te będą ważne w dalszej części zadania – badania, dotyczącego struktury interfejsu.

Wyróżnione profile użytkowników:

profil 0
użytkownik korzystający z aktualnie istniejącego interfejsu

profil 1
– użytkownik nowy (pierwszy raz korzysta z urządzenia lub niezna obszaru, w którym chce się poruszać)
• nigdy do tej pory nie korzystał z tego interfejsu
• chciałby obsłużyć interfejs w swoim ojczystym
języku – dla obcokrajowców
• nie wie, jak dotrzeć w interesujące go miejsce
• nie wie, czy przysługują mu ulgi i jakie
• nie wie, skąd wziąć kartę miejską, jakie mógłby mieć z niej korzyści etc.
• nie ma przy sobie gotówki ani karty kredytowej
• chciałby uniknąć korków w godzinach szczytu

profil 2
– użytkownik napotykający przeszkody
• spieszy się na uciekający środek komunikacji miejskiej
• nie ma przy sobie gotówki ani karty kredytowej
• musi ominąć korki, by zdążyć na czas w określone miejsce
• ma zajęte ręce, chce dokonać zakupu naciskając możliwie mało przycisków

Kaja postawia zobaczyć punkt widzenia przyszłych użytkowników interfejsu. W związku z czym przeprowadza badanie oparte o metodę card sorting. Osobom badanym podana jest instrukcja dotycząca szczegółów kupowania biletów. Następnie osoby badane otrzymują karty z wypisanymi elementami analizowanej wcześniej struktury interfejsu. Ich zadaniem jest poukładanie tych card według kolejności jakiej chcieliby przeprowadzić proces kupowania biletu. W zadaniu tym osoby badane otrzymują puste karty na których mogą wpisywać własne nazwy poszczególnych etapów zakupu. Elementem zmiennym w tym badaniu jest rodzaj pytań zadawanych osobom badanym, np.:

Kup bilet miesięczny korzystając z automatu na stacji/przystanku.
Badany: kobieta, 22 lata, studentka
uwagi:
użytkownik ma problem ze zrozumieniem nazwy “bilet krótkookresowy”
użytkownik nie wie, że zakup biletu miesięcznego jest możliwy tylko w przypadku posiadania karty miejskiej

Kup cztery bilety 90-minutowe, jeden dla siebie,dwa dla dzieci, z którymi podróżujesz – 3 i 9 lat i jeden dla swojej babci – 90 lat
Badany: mężczyzna, 47 lat,
uwagi:
badany nie wie, że osoby powyżej 70 roku życia oraz dzieci do lat 7 mogą nieodpłatnie korzystać z komunikacji miejskiej

Jest godzina 16. Kup bilet od punktu A do B.
Badany: mężczyzna, 22 lata
uwagi:
badany nie rozumie znaczenia słowa międzyszczytowy – nie odnosi go do godzin szczytu w komunikacji miejskiej
w związku z powyższym podróż która normalnie zajmie podróżnemu 60 minut może się przedłużyć, co skutkuje tym, że podróżny być może kupił nieodpowiedni bilet

Jesteś w obcym mieście, musisz dotrzeć z punktu A do B i z powrotem z punktu B do A, kup bilet korzystając z automatu na stacji/przystanku
Badany: kobieta, 22 lata, studentka
uwagi:
badany sugeruje, że automat powinien pomóc w wyborze trasy w sytuacji,
kiedy użytkownik nie zna topografii miasta
badany wie, że przysługuje mu ulga ze względu na to, że jest studentem

Wyniki tej części badania trzeba przeanalizować ze względu na dwa elementy:
– kroki wyznaczane przez użytkowników,
– analiza uwag jakie pojawiły się w trakcie wykonywania badania.
W efekcie otrzymamy wynik dla jednej osoby statystycznej do każdego z zadanych poleceń. Następnie suma tych wyników posłuży do zaprojektowania struktury interfejsu, który po zaprojektowaniu wizualnej postaci będzie poddany dalszym badaniom.

Etapy pracy

I. Analiza istniejących interfejsów – umiejętność analizy struktury

II. Określenie jakie osoby będą korzystały z interfejsu – rodzaje użytkowników

III. Analiza istniejącej struktury interfejsu w kontekście potrzeb wybranych użytkowników

Natalia Morka zastanawia się co wpływa na szybsze zapamiętanie kształtu – kolor, kontrast, pozycja?. Jest to bardzo ogólnie postawiony problem i by móc przystąpić do jakiegokolwiek badania, należy doprecyzować zmienne, które będą to sprawdzać. Trzeba je tak dobrać, aby w późniejszej analizie móc dokładnie określić jakie zmienne wpłynęły na wynik badania.
Natalia zdecydowała się wybrać jeden kształt i będzie sprawdzać w jaki sposób zmiana jego cech, takich jak kolor obiektu, tła, położenia będzie wpływać na jego zapamiętanie. Kolejnym krokiem jest doprecyzowanie gamy kolorów, które będą wykorzystane w badaniu oraz zmian pozycji kształtu. Na tej bazie powstanie określona liczba obrazów, które uwzględniają wszystkie zmienne we wszystkich konfiguracjach.

Dobór gamy kolorów i pozycji nie powinien być przypadkowy – przy tym warto rozważyć zagadnienia związane z percepcją kształtu oraz relacją figura – tło.

Jak będzie przebiegać badanie?

Wybrane do badania obrazy będą wyświetlane w krótkim czasie a zadaniem osób badanych będzie odtworzenie eksponowanych kształtów.

W następnych postach będą opisywane sukcesywnie rezultaty poszczególnych badań.

Zachęcamy do śledzenia efektów!

Reklamy