P&BI Słowo – znaczenie 241019

Materiały do dzisiejszych zajęć

Zrzut ekranu 2019-10-24 o 09.49.53

IMG_9388

IMG_0688

Materiały dodatkowe:

Wystąpienie podczas II Ogólnopolskiej Fotograficznej Konferencji Naukowej „Widzenie siebie” 16–17 listopada 2017, Akademia Sztuk Pięknych w Katowicach

https://wgdowiczpublikacje.wordpress.com/2018/02/20/nieruchomy-glos-pytanie-o-obraz/

W przestrzeni znaczeń

https://wgdowiczpublikacje.wordpress.com/2016/11/04/w-przestrzeni-znaczen/

Artykuł opublikowany w Naukowym Przeglądzie Dziennikarskim nr 3/2016 (19)

https://wgdowiczpublikacje.wordpress.com/2016/06/02/ile-informacji-w-informacji/

Cytaty pochodzą z książki Jacka Dukaja „Po piśmie” str. 152-153, 156-157, 185

1. 

Kategorie metod transferu przeżyć

Słowa

Nie przekazuje się wtedy wrażeń. Trzeba polegać na aktywnej współpracy odbiorcy. Przekazuje się mu jedynie kody, symbole wrażeń, ufając w moc jego wyobraźni. 

1280px 59316BB2-EA96-4E6D-8984-675622094CC2

poziomy semiozy; syntaktyczny, semantyczny, pragmatyczny

1280px IMG_4381

ilustracja w „IONESCO: Die kahle Sangerin” Massin 1966

Czytasz: „oślepia cię słońce”. I nie oślepia cię słońce — ale jeśli się skupisz, jeśli inne strumienie bodźców cię nie rozpraszają i jeśli masz wystarczająco bogatą bazę skojarzona myśl o oślepieniu przez słońce wywoła wspomnienie, wyobrażenie^ aurę emocji i doznań oślepienia przez słońce. I nawet zwężą ci się źrenice. 

Sztuka figuratywna

Oglądasz zdjęcia, obrazy. Chodzisz do kina, teatru. Słuchasz nagrań. To nie jest plaża, to obraz plaży, ale dostępny już bezpośrednio temu samemu zmysłowi. Owszem, niepełny, spłaszczony, boleśnie sztuczny, lecz nie wymaga samodzielnego dekodowania symboli; jest czytelny także dla tych, co nigdy nie byli na plaży, nie słyszeli o plaży, nie posiadają wyobrażenia plaży.

1280px IMG_7726

Foto „Magic of the Light” – Elke&Joachim Simon

Czyż nie stąd pochodzi większość zgromadzonych w naszych imaginariach skojarzeń i wrażeń? Czytamy o wieczorze na Saharze – i na Saharze nie byliśmy, lecz widzieliśmy ją w telewizji, w kinie, na zdjęciach, w Internede, i dzięki temu słowa rozkwitają nam w obrazy, bez konieczności przyswajania detalicznych deskrypcji strona po stronie.

1280px IMG_6142

Robotnicy w kopalni złota w Afryce.

Zrzut ekranu 2019-10-24 o 09.23.00

Foto Kenneth Garrert 1995

1280px IMG_4059

Foto Robert Caputo 1993

Augmented Reality oraz jej specyficzna odmiana: Virtual Reality

AR nakłada na rzeczywistość postrzeganą zmysłami dowolną liczbę warstw innych, sztucznych rzeczywistości. Niektóre z tych warstw jedynie dodają nowe elementy, inne — przekształcają elementy rzeczywistości pierwotnej, jeszcze mnę — wymazują je, zastępują. 

Zrzut ekranu 2019-10-24 o 09.26.11

VR to taka AR, która wymazuje i zastępuje 100% wrażeń zmysłowych ze świata fizycznego. 

Wykorzystuje się do tego celu urządzenia angażujące oczy, uszy, zmysł dotyku dłoni itp. Nadal więc każde przeżycie odciskające ci się na mózgu przechodzi wpierw przez unikatowy filtr twojego ciała. 

Mind-machine interface (Mind-machine-mmd interface). 

Żadne urządzenia zewnętrzne nie są tu potrzebne i nie są też potrzebne organy zmysłów – modyfikacja i wzbudzenie bodźcow następują na korze mózgowej. Całość najgłębszego przeżycia świata Hnnych ludzi, i nawet własnego „ja” – bycia w ciele, bycia w czasie – stanowi wytwór autora piszącego wprost na twoich neuronach

2.

Funkcje tekstu

Do odczytania

tekst jako ciągu zdań zapisywanych w celu indywidualnego odczytywania ich przez odbiorców

Zrzut ekranu 2019-10-24 o 09.28.16

 Narzędzie dyskusji

tekst jako narzędzia dyskusji o rzeczach, które nie istnieją w postaci dostępnej dla zmysłów człowieka. 

Są to przede wszystkim idee oraz uczucia. Nie da się zobaczyć, dotknąć, powąchać demokracji, relatywizmu, termodynamiki, pierwiastka kwadratowego, ani też zazdrości, strachu, melancholii. Tylko tekst pozwala dokonywać na nich bezpośrednich, złożonych operacji rozumowych. Zagnieździły się w słowach, nie w materii. I to w słowach istniejących niezależnie od pamięci człowieka, w słowach upodmiotowionych. 

Abstrakt formy

Takich tekstów z założenia nie da się wynieść poza środowisko liter lub głosek: ich sensem i wartością jest brzmienie tych głosek, wizualna kompozycja liter na papierze, kadencje zdania, estetyka fraz. Niekiedy zupełnie się odklejają od tego, co denotują, i nie dają się przełożyć na inne wrażenia zmysłowe, ponieważ same apelują do zmysłu piękna tekstu (lub mowy). 

Zrzut ekranu 2019-10-24 o 09.28.32

Sprawcza

Tekst literacki służy do zmieniania pozatekstowej rzeczywistości. W szczególności społecznej i ekonomicznej. Jest aktem, wydarzeniem, czynem, tak samo jak dzieła z innych dziedzin sztuki. Działa nie poprzez indywidualne wczucia, wzruszenia, lecz czystą siłą faktu dokonanego we wspólnej rzeczywistości. 

43abf2b8f6e42184916e04d99b1c74c7

***

Stąd nośność literatury prowokacji (której się nie czyta, lecz o której się czyta i rozmawia), autorów-celebrytów (zakrzywiających przestrzeń kultury samym faktem, że są, jacy są), także postępujące rozmycie granicy między fiction i non-fiction (jeśli tekst zmienił rzeczywistość, w której żyjesz, to czy jest on fiction, czy non-fiction?). 

Nie zabrzmi już jak dowcip Woody’ego Allena stwierdzenie, że czytanie książek polega na ich kupowaniu. Akt zakupu — w internecie czy w księgarni materialnej — angażuje cię intelektualnie i emocjonalnie. Nabywasz książkę oraz całą jej kulturową otulinę, która cię do tej decyzji nakłoniła: aurę estetyczną i uczuciową, z reklam, z recenzji, z omówień, tagline’ow, oprawy graficznej (multimedialnej), z informacji zebranych o książce, informacji, których nie zbierałeś, lecz które osmotycznie przeniknęły do twojej świadomości i podświadomości, z rozmów o niej ze znajomymi, którzy także jej nie czytali, ale w powyższym sensie już ją nabyli, albowiem tak samo noszą ją w swoich głowach. Ona już na was działa.

3. 

Myśli

Odnajduję w sobie obce istoty. Nie są mną; są we mnie, lecz nie mam świadomości ich tworzenia. Nie zachowałem w pamięci momentu ich wydzielania z siebie. Wiem, że je przyjąłem. I że daję im glebę, pożywienie, światło. Ze to we mnie rozkwitają. 

Są to myśli. Są to wyobrażenia. Okruchy zwierciadła rzeczywistości. Reprezentacje świata. Reprezentacje innych ludzi. Znajduję w swoim wnętrzu świat i ludzi. 

„Myśl przychodzi, gdy «ona» tego chce, a nie gdy «ja» tego chce; kto mówi, że podmiot «ja» jest warunkiem orzeczenia «myślę»,ten zafałszowuje stan faktyczny. 

W jaki sposób mogę owe cuda, tak lekko nazywane „myślami”, wyprowadzić z pustelni jednoosobowego życia? Jak uczynić je niepodległymi od świadomości, pamięci, od mojego aparatu czuciowego, i następnie przekazać tak dla rozkwitu pod światłem innej świadomości? 

W jaki sposób można przerzucić mosty znaczeń między jednym człowiekiem i drugim? 

Sprawić, by to, co się wydarza w moim wnętrzu – to, co przeżywam – znalazło drogę do twojego wnętrza? 

I jakie są konsekwencje powszechnego stosowania takiej, a nie innej metody transferu przeżyć? 

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s